17 april 1945
oversteek Wilp
Woensdag 11 april 1945 om exact 16.30 uur steken de geallieerde strijdkrachten de IJssel bij Wilp over. Onder de dekking van een rookgordijn links en rechts slaan The Seaforth Highlanders of Canada en The Princess Patricia’s Canadian Light Infantry van de 2e Canadese infanterie brigade een eerste bruggenhoofd en trekken op naar Wilp. “Operation Cannonshot” is een feit.
Klik hier voor het hele verhaal
Om 18 uur zijn beide bataljons ook aan de overkant en bouwen het bruggenhoofd verder uit. Via Wilp, Twello en Teuge komt het Hastings & Prince Edwards Regiment aan in Anklaar net buiten Apeldoorn. In de nacht van 13 op 14 april wordt een aanval ingezet op de Broeksbrug ten noorden van Apeldoorn, maar als ze de brug tot op 50 meter zijn genaderd blazen de Duitsers de brug op.
Zaterdag 14 april wil The 48th Highlanders of Canada via De Tol doorstoten, maar 900 meter voor het doel komen hun tanks vast te zitten. In de vroege ochtend van zondag 15 april waagt The Royal Canadian Regiment een poging om het kruispunt Zutphensestraat-Deventerstraat in handen te krijgen, maar ook dat mislukt.
Pas tegen 17.30 uur bereikt The 48th Highlanders of Canada het Apeldoorns Kanaal bij Zevenhuizen, nadat eerst de RK-kerk is beschoten die als uitkijkpost wordt gebruikt door de Duitsers. Zes Duitse scherpschutters overleven de beschieting niet. Om 21.30 uur bereikt The Royal Canadian Regiment de Welgelegenbrug en Deventerbrug.
Maandag 16 april zien de Duitsers er geen heil meer in om langer door te vechten en vluchten. De Canadezen zijn hier echter niet van op de hoogte en in de overtuiging dat er zich nog veel Duitse militairen in Apeldoorn bevinden bereiden ze een aanval voor op Apeldoorn. Het Duitse Sprengkommando, bestaande uit vier soldaten, bivakkeert in garage Limborgh aan de Deventerstraat en zal bij een aanval ongetwijfeld de Deventerbrug opblazen.
De Arnhemmer Gijs Numan, waarnemend troepencommandant district Apeldoorn, weet het Sprengkommando op andere gedachten te brengen: “de situatie is hopeloos en je kan je beter overgeven”. Numan laat zich door Albert van der Scheur bij het sluisje over het Apeldoorns Kanaal gidsen. Via de Trekweg weten ze de Canadezen te bereiken en brengen hen op de hoogte van de situatie. De Canadezen geloven hun verhaal niet en laten Numan, samen met drie vrijwilligers, de commandant van de NBS district Apeldoorn twee soldaten van het Sprengkommando ophalen. Na ondervraging trekken 100 Canadese soldaten, met de sokken over hun schoenen getrokken, het sluisje over om een eerste bruggehoofd te slaan. Daarna nemen 200 Canadese soldaten diverse posities in de stad in.
In de vroege ochtend van 17 april 1945 schiet Numan drie gekleurde patronen af. Het is het sein “Go Ahead” voor de geallieerden om Apeldoorn binnen te trekken.
De Binnenlandse Strijdkrachten, voormalig KP-Apeldoorn, onder lokaal commando van Schalk Toom (schuilnaam Koen) verlaten al ’s morgens vroeg hun commandopost aan de Asselsestraat 74 en betrekt de nieuwe commandopost aan de Poort van Kleef aan het marktplein.
Na vijf jaar Duitse bezetting is Apeldoorn bevrijd!
Over de personen
F/Lt. David Wallace
November 1944
David Wallace is piloot op een Typhoon en stijgt samen met zijn 247e squadron op om een afleidingsaanval uit te voeren. Boven paleis Het Loo wordt zijn vliegtuig door vijandelijk vuur geraakt.
L-Cpl. Alcide Charlebois
April 1945
De geallieerde strijdkrachten naderen het Woudhuis bij Apeldoorn. Door hun Five Woods genoemd. Het doel is om de Groote Wetering over te steken. Totdat ze in het Woudhuis op een Duitse tank en mitrailleurs stuiten.
Pte. Donald Partridge
April 1945
Vanuit Wilp-Achterhoek trekken de geallieerde strijdkrachten naar De Kar om van daaruit door te stoten naar het Woudhuis en uiteindelijk de oostelijke oever van het Kanaal in te nemen. De Kar wordt echter niet voor niets Hell’s Corner genoemd..
Capt. Frederick Sims
April 1945
Op 13 april 1945 richten de geallieerde strijdkrachten een commandopost in op Laag Buurlo om van daaruit de straatgevechten te coördineren in Oost-Apeldoorn. Een Duits gemechaniseerd kanon neemt de commandopost onder vuur.
L-Cpl. James Monk
April 1945
Op 15 april 1945 breken de geallieerde strijdkrachten de Duitse tegenstand bij De Tol en stoten via Welgelegen door naar de Welgelegenbrug (Molenstraat centrum). Ze komen onder zwaar vuur te liggen en worden belaagd door handgranaten.
Pte. Yvon Dufresne
April 1945
Na Wilp-Achterhoek en Het Woudhuis willen de geallieerde strijdkrachten via De Maten het Apeldoorns Kanaal bereiken om vijf draaibruggen in te nemen. Maar ook hier bieden de Duitsers tegenstand.
Cpl. James Ducharme
April 1945
Vanuit Steenenkamer, De Hoven en Twello stoten de geallieerde strijdkrachten door naar Zevenhuizen. Maar hun tanks lopen vast in het zachte boerenland en worden onder vuur genomen door Duitse machinegeweerposten.
Sgt. Harry Brott
April 1945
Op 14 april 1945 bereiken de geallieerde strijdkrachten de Broeksbrug bij de Anklaarseweg. Die wordt op 50 meter voor hun ogen opgeblazen door de Duitsers. In de nacht van 15 op 16 april krijgt een schuur een directe voltreffer van een Duitse mortiergranaat.
Pte. George H. Madden
April 1945
Op 15 april 1945 nemen de geallieerde strijdkrachten hun posities in bij de Deventerbrug. Twee Canadese carrier voertuigen met voedsel, munitie en post nemen per ongeluk een verkeerde afslag.
Het Apeldoorns Verzet 