Arend Smit

100 joden helpt Arend aan een onderduikadres. 60 in Apeldoorn, 20 in Soest en 20 in Amsterdam. Er is er maar een door de SD opgepakt en ook die heeft de oorlog overleefd. Arend Smit ontving daarvoor de Yad Vashem onderscheiding.

In zijn huis maken onderduikers naaibakken, theebladen en ander fineerwerk. Ze vlechten stro en verwerken dat tot tassen, mappen en papiermanden. Ze snijden uit kachelblokken speelgoedscheepjes en vliegtuigen en met geleende elektrische apparaten wordt er gebrandschilderd. De huisvlijt wordt via betrouwbare winkels te gelde gemaakt voor de financiële ondersteuning van de onderduikers. Bonkaarten zijn dan te verkrijgen bij onder andere G. Veeneman Reigersweg 132.

Dit gaat door tot 1943 als het Nationaal Steunfonds (NSF) wordt geïntroduceerd. Smit kent ook Joop Abbink en levert hem een FM6.35 vuurwapen voor de aanslag op Doppenberg. Hij wordt lid van de KP-Apeldoorn en onderhoudt vanuit de Staf de contacten met de Burger Verzets Groepen (BVG) van Hendrik Ouwejan.

Als de Duitsers aanplakbiljetten ophangen om Apeldoornse burgers op te roepen voor de tewerkstelling aan de IJssellinie wordt 29 september 1944 tegen 17 uur Arend Smit gearresteerd bij de begraafplaats aan de Loolaan (nu Orpheus) voor het verwijderen van aanplakbiljetten. Hij wordt bevrijd door de politie agenten Ouwejan en Hommels. Hommels wordt om die reden door de politie gezocht.

Na de razzia van 10 oktober 1944 in de Wieselse bossen is de KP-Apeldoorn uit elkaar geslagen. Jacob Overeem, Hendrik Ouwejan en Jurriën Lulofs willen de draad weer oppakken en het verzet nieuw leven inblazen. Op 16 november 1944 vindt een eerste overleg plaats en het volgende overleg op 23 november om 14 uur bij Lulofs thuis.

Maar wat niemand weet is dat Lulofs het tweede overleg verraadt aan de SD. Zijn zoon zit gevangen aan de Van Rhemenslaan 7 en komt pas vrij als zijn vader voldoende leden van het verzet aanbrengt. Ook Arend Smit is uitgenodigd voor dit overleg en als ze later het huis van Lulofs verlaten worden zowel Smit als Ouwejan al Overeem opgepakt.

Lulofs had echter afgesproken dat de SD hun allemaal zou oppakken nog tijdens het overleg, zodat het verraad niet uit zou komen. Groot was zijn ontzetting toen hij op de Dienststelle van de SD verslag wilde doen en daar de zwaar mishandelde Overeem, Ouwejan en Smit zag zitten. Zij zagen Lulofs ook en begrepen toen wie de verrader was.

Overeem, Ouwejan en Smit worden gevangen gezet in de Willem III kazerne en vandaar gedeporteerd naar kamp Amersfoort. Overeem wordt vandaar gedeporteerd naar Neuengamme waar hij op 15 februiari 1945 overlijdt. Ouwejan wordt gedeporteerd naar Ravensbrück en overlijdt daar door de hongerdood op 22 april 1945.

Arend Smit wordt vanuit kamp Amersfoort gedeporteerd naar Schwerin. Daar overlijdt hij op 5 juni 1945. Arend is getrouwd met Gezina Geertruida Westerveld en laat vijf kinderen na.